Yalova’da kenevirden kâğıda uzanan 281 yıllık miras sanatla buluştu

Yalova’da düzenlenen 2. Uluslararası Yalova Kağıt Festivali’nde, kenevirden geleneksel yöntemlerle üretilen kağıtlar 115 sanatçının eserine dönüştü. 

Yalova Belediyesi koordinasyonunda, Yalova Ticaret ve Sanayi Odası ile Yalova İl Özel İdaresi’nin paydaşlığında gerçekleştirilen festivalde 21 stant kuruldu.

Festivalin öne çıkan çalışmalarından biri, İbrahim Müteferrika Kâğıt Müzesi’nde geleneksel yöntemlerle üretilen kenevir kağıtlarının 115 sanatçıya gönderilmesi oldu. Sanatçılar, aynı doğal liften üretilen kağıtları farklı sanat disiplinleriyle yorumlayarak eserler ortaya çıkardı.

Festival Komisyon Başkanı ve serginin küratörü Suna Koçal’ın küratörlüğünde hazırlanan sergide resim, ebru, tezhip, hüsn-i hat, kaligrafi, linol baskı ve çağdaş sanat uygulamaları aynı malzeme üzerinde buluştu.

Sergide Devrim Erbil, İsmail Acar, Fuat Güner ve Özdemir Erdoğan’ın çalışmalarının yanı sıra UNESCO Türkiye’de Yaşayan İnsan Hazineleri Listesi’nde yer alan Hikmet Barutçugil, Fuat Başar, Dürdane Ünver ve Nilgün Gencer’in de aralarında bulunduğu 115 sanatçının eserleri yer aldı.

Yalova Kent Müzesi’nde düzenlenen “Bir Kenevir Lifi, Binbir Sanat; Bir Kâğıt, Binbir İfade” başlıklı panelde ise kâğıdın tarihsel yolculuğu ve kenevirin kullanım alanları konuşuldu.

Suna Koçal’ın moderatörlüğündeki panelde Hikmet Barutçugil, Fuat Başar ve Dr. Mustafa Küçük konuşmacı olarak yer aldı.

Sanatçı Hikmet Barutçugil, Türkistan bölgesinde Çinlilerden daha önce kâğıt üretildiğine ilişkin bir araştırmadan söz ederek, “Kağıt konusunda yeni bir araştırma elime geçti. Bir Amerikalı araştırmacının makalesi bir dergide yayımlandı. Orada 1978’de yapılan bir araştırmada Çinlilerden çok daha önce Türkistan bölgesinde kâğıt yapıldığı bulundu.” ifadelerini kullandı.

Barutçugil, söz konusu üretimde dut ağacının soymuklarının kullanıldığını belirterek, “Yani biz Türkler, Çinlilerden çok önce kâğıt yapmışız. Bu tarihi açıdan önemli” dedi.

Panelde kenevirin kağıt üretiminin yanı sıra kozmetik, kimya, tekstil, sanayi ve inşaat gibi alanlardaki kullanım potansiyeli de ele alındı.

Barutçugil, kenevirin Türkiye ekonomisine katkı sağlayabilecek bir ürün olduğunu belirterek, “Bu kenevir meselesi çok önemli. Türkiye’nin ekonomisini ihya edecek, büyük değerler katacak bir ürün” diye konuştu.

Kenevirin hızlı üretim döngüsünün kağıt ham maddesi açısından da değerlendirilmesi gerektiğini belirten Barutçugil, uyuşturucu özelliği bulunmayan kenevir türlerinin de bulunduğuna dikkat çekti.

Dr. Mustafa Küçük ise kâğıdın yalnızca üzerine yazı yazılan bir malzeme olmadığını ifade ederek, geleneksel sanatların kâğıda yeni bir hayat verdiğini söyledi.

Küçük, “Kağıt meft gibidir yani ölü gibidir. Ölüler azizdir bizim dinimizde, yakılmaz. Kalem ve yazılan o şey de kâğıdı canlandıran ruh gibidir. Kat’, ebru, tezhip gibi sanatlar o kâğıdı yeniden canlandırır. Kağıdı ebedi kılan şeydir” ifadelerini kullandı.

UNESCO Türkiye’de Yaşayan İnsan Hazineleri Listesi’nde yer alan Fuat Başar da Yalova’daki çalışmanın önemine dikkat çekerek, “Böylesine köklü bir mirasın sanat aracılığıyla yeniden görünür hale getirilmesinden dolayı büyük memnuniyet duyuyoruz. Medeniyet elçisi olan kağıda Yalova adeta başkentlik yapıyor” dedi.

Yalova’nın kâğıt geçmişi, 1745 yılında İbrahim Müteferrika tarafından kentte kurulan kağıt imalathanesine dayanıyor. Festival kapsamında bu tarihsel miras, geleneksel üretim yöntemleri, doğal lifler ve çağdaş sanat çalışmalarıyla yeniden yorumlandı.

15 Temmuz Demokrasi ve Cumhuriyet Meydanı’nda kurulan 21 stantta kağıt sanatı, resim, heykel, ebru, tezhip, karikatür, hüsn-i hat, kaligrafi, cilt, linol baskı ve origami gibi farklı disiplinler ziyaretçilerle buluştu.

Festival, Yalova’nın 281 yıllık kağıt mirasını sergi, panel ve atölyeler aracılığıyla yeniden ele alırken, kenevirin üretim, sanat ve farklı sektörlerdeki kullanım potansiyelinin de tartışıldığı etkinliklerle tamamlandı.

SANAYİ HABER AJANSI